Suni sancı ile doğum

Suni sancı ile doğum

Suni sancı ile doğum anne adaylarının en çok merak ettiği konular arasında yerini birinci sırada alır. Kısa soru cevap benzeri başlıklarla anne adaylarımızın bu konuda meraklarını anlayacakları bir dilde gidermeye çalışacağım.

SUNİ SANCI NEDİR?

Doğum eyleminin başlaması oksitosin denilen hormon aracılığıyla olur. Gebeliğin normal süresi tamamlandığı zaman oksitosin doğal yollarla salınır ve rahim kasılmasına (dolayısıyla tatsız doğum sancılarına) sebep olur. Bazı tibbi durumlarda doğum eyleminin süresini kısaltmak için suni yolla ve tercihen serum içinde oksitosin hormonu verilmesine halk arasında suni sancı adı verilir .

SUNİ SANCININ UYGULANDIĞI DURUMLAR NELERDİR ?

En sıklıkla günaşımı (miad geçmesi) diye bilinen bebeğin beklenen doğum tarihi geldiği halde doğmadığı durumlarda tercih edilir. Ayrıca bebeğin doğum eyleminin uzaması durumunda sıkıntıya gireceği fetal distress sendromu ,mekonyum gelmesi gibi durumlarda da kontrollü olarak uygulanabilir. Annenin güçsüzlüğü, doğum eyleminin uzamasına dayanamadığı durumlar ve annenin bazı rahatsızlıklarında da yine kısa zamanda doğum yapabilmesi için oldukça sık başvurulan bir yoldur. Erken membran rüptürü olarak adlandırılan suların doğum sancıları başlamadan önce geldiği durumunda da sancıları başlatabilmek için tercih edilir. Bir diğer kullanım şekli doğum sonu kanamalarını azaltmak ve rahimin toparlanmasını kolaylaştırmaktır.

SUNİ SANCI NASIL UYGULANIR ?

Düşük miktarlardaki oksitosin hormonu serum içine konarak sulandırılarak damar içine uygulanır. İnfüzyon pompası yoluyla verilmesi (damla sayısının otomatik olarak kontrol edilmesini sağlayan aygıt) tercih edilir. Başlangıçta düşük damla sayısı ile başlanıp etkili sancı elde edilene dek artırılır. Başlamadan önce gebeyi kardiyotokografi olarak adlandırılan monitöre bağlayıp tüm süreç boyunca gerek rahim kasılmalarını gerekse bebek kalp atışlarını takip etmek mantıklıdır.

SUNİ SANCI UYGULAMASI SIRASINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN DURUMLAR NELERDİR ?

Suni sancı uygulanacak olan gebe monitöre bağlanmış olmalı, doz 15. ila 20. dakikada bir kontrollü olarak oldukça yavaş bir şekilde artırlmalı, ağrısız doğum için epidural kateter sancılar başlamadan takılmış olsa bile kateterden ilaç verilmesi etkili sancılar başlayana dek ertelenmelidir.

SUNİ SANCININ RİSKLERİ VARMIDIR ?

Her tıbbi uygulama gibi suni sancının da mutlaka bazı riskleri vardır. Risklerden biri uterus hiperstimülasyonu olarak adlandırılan rahimin aşırı kasılması durumudur ki bebeğin problem yaşamasına yol açabilir. Ancak özellikle infüzyon pompası kullanılarak hafif hafif arttırmak suretiyle yapılan uygulamalarda dikkatli takip edilen hastalarda çok nadir görülür.

SUNİ SANCI UYGULAMSI GÜVENİLİRLİĞİ KANITLANMIŞ BİR YÖNTEM MİDİR ?

Oksitosin hormonu uygulaması kesinlikle yeni bir uygulama değildir. Çok uzun zamandır uygulanmaktadır. Genel olarak kurallarına uygun yapıldığı takdirde oldukça güvenilir olduğunu söylenebilir.

SUNİ SANCI NORMAL DOĞUM SANCISINA GÖRE DAHA ŞİDDETLİ MİDİR?

Suni sancı normal sancıdan çok daha şiddetlidir.

BİR ANNE ADAYI NORMAL DOĞUM İSTİYOR DİYE SUNİ SANCI VEREREK DOĞUMU BAŞLATMAK DOĞRU MUDUR?YOKSA SADECE TIBBİ GEREKLİLİK DURUMLARINDA MI UYGULANMALIDIR?

Kesinlikle tıbbi gereklilik durumlarında uygulanmalıdır. Anne adayının istekleri elbetteki değerlidir ancak doğum hekiminin görevi hangi durumun uygun olduğuna dair hastayı başarılı bir şekilde ikna etmektir. Zaten gebeliğin başından itibaren anne adayı ile doğum uzmanı arasında bu güven köprüsü oluştuğundan aile doktorun doğru yönlendirmelerine rıza gösterecektir.

DOĞUMU SUNİ SANCI İLE BAŞLATMAK YERİNE SEZARYEN DAHA SAĞLIKLI DEĞİL MİDİR?

Sezaryen endikasyonu varsa zaten suni sancı hiç denenmeyecektir.

Örnek; gün aşımı durumlarında ilk önce suni sancı denenebilir. Zor cevap alınması durumunda ya da bebek riske girdiğinde sezaryene geçilebilir.

FAZLA SUNİ SANCI VERİLMESİ DURUMUNDA NE OLUR ?

Kurallara uygun olarak ve infüzyon pompası ile ve doz hafif hafif artırıldığında böyle bir risk hemen hemen hiç yoktur. Doz aşımı durumunda rahimin aşırı kasılması ve hatta yırtılması gibi nadiren ancak çok daha ciddi komplikasyonlar yaşanabilir.

SUNİ SANCIYI HANGİ DURUMLARDA UYGULAMAK SAKINCALIDIR ?

Suni sancı uygulanacak hastanın normal doğum yapmasına mani olacak bir durumunun bulunmaması gerekir.

Örnek; bebeğin geliş anomalileri, baş pelvis uygunsuzluğu, önceden geçirilmiş rahim ameliyatları (sezaryen, myomektomi, rahim anomalilerini düzeltme operasyonları gibi) Aksi takdirde hiç suni sanci uygulaması denenmeden sezaryene geçmek kesinlikle en doğrusu olacaktır.

  • Op. Dr. Hülya ERDEM BİÇMEN
  • Kadın Hastalıkları ve Doğum