Amniosentez Nedir ?

Amniosentez Nedir ?

Amniosentez Nedir?

Amniosentez gebeliğin 15. ila 17. haftaları arasında fetüsün içinde bulunduğu amnion sıvısından bir iğne yardımı ile yaklaşık 15ml, 20ml sıvı alınması işlemidir. Bu sıvı bir müddet kültür ortamında bırakılarak fetüsten dökülen hücrelerin yeterli sayıda üremesi beklenir. Daha sonra bu hücrelerin kromozom yapıları sayısal ve yapısal olarak incelenir. Kromozom Anomalisi Tespit edildiğinde, bu anomalinin fetüs üzerindeki etkileri ayrıntılı olarak aileye anlatılır. Anomalili bir bebeği aldırma veya gebeliğin devamını isteme kararı tamamen aileye aittir. Amniosentez işlemi tecrübeli uzman hekimler tarafından muayenehane veya hastanede yapılabilir.

Hangi durumlarda amniosentez yapılır ?

  1. Anne yaşının 35. yaş ve üstünde olması.

  2. İkili ya da üçlü testte yüksek risk saptanmış olması.

  3. Anne veya babada kalıtsal hastalık olması: Bir takım kan ve metabolizma hastalıkları nesilden nesile geçiş gösterir. Özellikle akraba evliliklerinde genetik benzerlik nedeniyle taşıyıcı bireylerin evlenme olasılığı arttığı için hasta Bebek doğma ihtimali oldukça fazladır. Kalıtsal hastalığı olan çiftlerin gebeliğinde Amniosentez önerilmelidir.

  4. Anne veya babada dengeli translokasyon taşıyıcılığı veya çeşitli kromozomal defektlerin olması.: X kromozomuna bağlı kalıtsal hastalık durumunda, Erkek Bebekler hasta doğacağı için Bebek Cinsiyeti önceden belirlenmeli ve Erkek ise Gebelik sonlandırılmalıdır. Hemofili ve Duchenne muskuler distrofisi bu hastalıklara örnektir.

Amniosentez riskleri nelerdir?

Ultrasonun olmadığı dönemlerde körlemesine yapılan Amniosentez işleminin çok fazla komplikasyonları olmasına rağmen günümüzde bu işlem ultrasonik gözlem altında yapıldığı için riskler oldukça azalmıştır.

İşlem sırasında iğnenin tam amnion zarının üstünde kalması, bu zarın iğnenin ucunda çadırlaşması ve iğne ucunun kaviteye girememesi sonucu amnion sıvısı alınamaz. Eğer bu zarda çadırlaşma bölgesi geniş alana yayılıyorsa işlem bir (1).hafta sonra tekrarlanmalıdır. Buna rağmen tecrübeli bir operatör için bu durumu yenmek oldukça kolaydır.

Amniosentez anında Anne dolaşımına değişen miktarlarda fetal kan geçmektedir. Çiftler arasında Rh uygunsuzluğu olması halinde, eğer bebeğin kan grubu pozitif ise, Anne fetal kana maruz kalınca antikor üreterek duyarlı (sensitive) hale gelecektir. Bu durum ilk gebelikte problem yaratmaz. Ancak tekrarlayan gebeliklerde Anne Adayı Rh (+) kan ile karşılaştığı zaman önceden duyarlı hale geldiği için bebeğin kan hücrelerinin parçalanmasına neden olabilir. Bu duruma engel olabilmek için A/S işleminden sonra Anne adayına Rh İmmunoglobulin (RhoGam) uygulanmalıdır.

Amniosentez işlemi sırasında iğne ucu bebeğin cildine değebilir fakat bu işlem Ultrasonik Gözlem altında yapıldığından bu tür yaralanmalara oldukça nadir rastlanır.

Amniosentez son derece steril şartlarda yapıldığı takdirde Amnion sıvısında enfeksiyon riski oldukça düşüktür. Amniosentez işleminden sonra Ateş, Ağrı, Akıntı gibi enfeksiyon belirtilerinin olması veya su gelmesi halinde mutlaka uzman doktora haber verilmelidir.

İşlemden sonra yüzde 1. ila 2. oranında su gelmesi şikayeti birkaç günde müdahalesiz düzelir.

İşlem sırasında bebekte oluşabilecek strese bağlı, Kalbin Durması sonucu bebeğin ani ölümü oldukça nadir görülebilen bir durumdur. İşleme bağlı düşük riski ortalama yüzde 1.8 civarındadır.

İşlem sırasında amnion sıvısının Anne adayının Akciğer ana atardamarına kaçması sonucu gelişen Akciğer Embolisi son derece tehlikeli, derhal müdahale edilmesi gereken, nadir rastlanan bir olaydır.

İşlem sırasında ya da hemen sonrasında görülen kramp birkaç saat sonra düzelir.

Amniosentez nasıl yapılır?

Her şeyden önce gebenin mesanesini boşaltması gerekir. Amniosentez yapılmadan önce Ultrasonografi ile fetüsün ve plasentanın yeri belirlenir. Bebeğe zarar vermeyecek şekilde Amniosentez iğnesinin uygulanacağı en güvenli nokta tespit edilir. Amniosentez işlemi uzman, tecrübeli bir hekim tarafından steril şartlarda yapılmalıdır. Steril eldivenler giyilir. Önce karın cildi Batikon ile temizlenir. Önceden belirlenen bölge açık kalacak şekilde steril örtüler ile örtülür.

Amniosentez İğnesi adı verilen özel bir Steril İğne, önceden belirlenen noktadan Uterus içine girilecek şekilde yönlendirilir. Amniosentezi yapan uzman hekim, Amniosentez iğnesinin fetüsün içinde bulunduğu amnion sıvısına girdiğini hisseder. Önce 5.cc’lik enjektör ile 2.cc kadar Amnion Mai çekilir ve atılır.

Bunun nedeni Anne dokularından olabilecek kontaminasyonu önlemektir. Daha sonra 20.cc’lik Steril Enjektör ile yaklaşık 15.cc ila 20.cc Amnion Mai çok dikkatlice çekilir ve bu enjektörün iğnesi ucuna takılarak Patolojik inceleme için ışığa maruz kalmayacak şekilde sarılarak genetik laboratuvarına gönderilmek üzere hazır hale getirilir. Sonra Amniosentez İğnesi oldukça kontrollü bir şekilde çekilerek iğnenin battığı yer, Batikon ile tekrar silinir. İşlemden sonra uzman doktor, Fetal USG yaparak bebeğin durumunu, Kalp Atışlarını, Amniosentez iğnesinin girdiği yerde kanama olup olmadığını mutlaka kontrol eder, bu konuda hastayı da mutlaka bilgilendirir.

Genellikle bu işlem sırasında herhangi bir acı veya ağrı olmaz. Amnisentez yapılan Gebe 10. ila 15. dakika dinlendirilir. Amniosentezden hemen sonra bol Mai içildiği takdirde alınan sıvı çok kısa sürede yerine konur. İşlemden sonra 3. gün mümkün olduğu kadar istirahat edilmeli, ilişkiye girilmemeli, bol su içilmeli ve hijyen kurallarına tam olarak uyulmalıdır.

A/S sonuçlarının rapor edilme süresi?

A/S sonucu normal şartlar altında 2. ila 3. hafta sonra rapor edilebilir. Ancak hücrelerin ürememesi ya da yavaş üremesi halinde sonuçlar daha geç çıkar.

  • Op. Dr. Kutlugül YÜKSEL
  • Kadın Hastalıkları ve Doğum
  • Eskişehir Yolu 9.km, No: 266, TepePrime, C Blok, Kat:3, No:45
  • Çankaya-ANKARA
  • 0312 4258550
  • www.kutlugulyuksel.com.tr